Forumi Zeri YT! » Art, Kulturė dhe Tradita » Letėrsia »
Zbulohet nė Rusi koleksioni i fshehtė muzikor i Hitlerit

Share

avatar
Administrator
Administrator

Posted prej 7th January 2008, 22:50

Fyhreri, pėrtej propagandės, adhuronte kompozitorėt rusė dhe hebrenj

Rreth 100 regjistrime nė pllaka gra
mafoni, tė cilat me ē’duket i pėrkis
nin ish-udhėheqėsit nazist, janė
zbuluar sė fundmi nė dhomėn e njė shtėpie
jashtė Moskės, pronar i tė cilės rezultonte
deri pak kohė mė parė njė ishoficer
i shėrbimit sekret sovjetik, KGB.
Koleksioni nė fjalė hedh dritė mbi faktin
se, ndėrsa Hitleri propagandonte me zė
tė lartė vlerat e muzikės sė
pastėr gjermane, shijet e tij
muzikore mund tė kenė
qenė shumė tė lidhura me
produktin e artistėve qė ai i
pėrbuzte si pjesėtarė tė racave
tė ulėta.
Pasioni i Hitlerit pėr
Riēard Vagnerin ėshtė i njohur
botėrisht tashmė dhe i
dokumentuar, gjithsesi ky
koleksion pėrmban edhe
vepra tė Ēajkovskit, Rahmaninovit
dhe Borodinit,
tė cilat janė tė dėmtuara e
kanė humbur, sigurisht,
cilėsinė nė dėgjim, si pasojė
e pėrdorimit tė gjatė. Aty
gjendet njė disk i Ēajkovskit,
me njė pjesė koncertale
tė tij, interpretuar nga
Bronislav Huberman.
Ndėrsa Hitleri (i cili thuhet
se kishte nevojė pėr muzikė
qė tė qetėsohej), mund tė
ketė dėgjuar tingujt e njė
violinisti hebre, vetė Huberman
ishte i detyruar tė
ndiqte fatin e vet nė ekzil.
Ai la Gjermaninė dhe shkoi
nė Vjenė nė vitin 1937, njė
vit para se tė ndodhte Anshluss-
i (pushtimi apo
bashkimi i Gjermanisė me
Austrinė) dhe u deklarua
publikisht si njė armik i Rajhut
tė Tretė. Muzika e pianistit hebre,
Arthur Shnabel, gjendet gjithashtu nė atė
koleksion.
Pėrpos kėtyre disqeve, tė cilat kanė
surprizuar historianėt, shumė nga
pjesėt e koleksionit tė diktatorit nazist
dominohen prej disqeve me pjesė tė
Vagnerit, Bethovenit e Bruknerit.
Si u gjet koleksioni?
Lev Besymenski ishte njė oficer i
shėrbimeve sekrete sovjetike, qė ndihmoi
nė hetimin e gjeneralėve nazistė tė
kapur rob nga Ushtria e Kuqe. Ai e gjeti
koleksionin e disqeve nė fjalė nė Kancelarinė
e Rajhut, ku ndodhej dhe Hitleri
nė maj tė vitit 1945, kur ai ishte urdhėruar
tė bėnte njė aksion kėrkimi, pak
pasi Berlinin e kishin zaptuar rusėt. Disqet
ishin tė paketuara nė arka birrash
dhe shumica e tyre dukej se ishin bėrė
gati pėr t’u zhvendosur sė bashku me
Hitlerin nė rezidencėn alpine tė tij, nė
Obersalzberg, Bavari. Gjithēka ishte
stampuar me logon “Führerhauptquartier”
(ose nė shqip: Selia qendrore e Fyhrerit),
gjatė momenteve kur Hitleri akoma
s’kishte vendosur nėse do tė duhej
tė pėrpiqej tė qėndronte e luftonte deri
nė fund.
Zoti Besymenski nuk e pėrmendi kurrė
koleksionin nė fjalė sa ishte gjallė,
sepse ai kishte frikė mos akuzohej mė pas
se ia kishte fshehur shtetit “mallin” e gjetur
dhe se e kishte pėrvetėsuar nė favor
tė vet. Mė vonė ai u bė historian, duke
pretenduar se kishte marrė pjesė nė autopsinė
e trupit tė djegur tė Hitlerit, ku
konfirmoi njė fakt qė ishte bėrė pėr njė
kohė tė gjatė tė besohej nė publik, se
Hitlerit i mungonte njė testikul.
“Der Spiegel”, pronari i ri
Kur zoti Besymenski ndėrroi jetė kėtė
verė, nė moshėn 86-vjeēare, koleksioni
nė fjalė iu dorėzua redaksisė sė revistės
gjermane “Der Spiegel”. Nė njė dokument
qė shpjegon se si i gjithė ky koleksion
u bė pronė e tij, Besymenski shkroi:
“Ka pasur disqe me pjesė tė luajtura nga
muzikantėt e interpretuesit mė tė mirė
tė Europės e Gjermanisė, me solistėt mė
tė mirė tė kohės. Unė isha i habitur se si
nė atė koleksion mund tė gjendeshin
edhe muzikantė rusė”. Hitleri kishte shkruar
diku te “Mein Kampf” se nuk ka pasur
ndonjė kulturė tė pavarur hebreje.
“Nuk ka pasur kurrė njė art hebre dhe
nuk ka as sot”, thoshte ai. “Dy mbretėreshat
e artit: arkitektura dhe muzika, nuk
kishin asgjė tė pėrbashkėt me hebrenjtė”.
Ai gjithashtu u referohej rusėve si “untermenschen”
(qenie tė ulėta) dhe zhvlerėsonte
ēdo kontribut qė ata kishin dhėnė
pėr kulturėn botėrore. E bija e Besymenskit,
Aleksandra, tha se ajo kishte pėrftuar
njė shije tė hidhur nga hipokrizia e Hitlerit
nė pėrzgjedhjet e tij muzikore. “Kjo
ėshtė njė ironi me vetveten”, tha ajo pėr
“Der Spiegel”. “Miliona sllavė e hebrenj
ėshtė dashur tė vdesin pėr shkak tė
ideologjisė raciste naziste”.

VAGNER
Pasioni i Hitlerit pėr Riēard
Vagnerin ėshtė i njohur botėrisht
tashmė dhe i dokumentuar

ĒAJKOVSKI
Nė koleksion gjendet edhe njė disk i
Ēajkovskit, me njė pjesė koncertale tė
tij, interpretuar nga Bronislav Huberman

BUNKERI
Lev Besymenski e gjeti koleksionin
e disqeve nė fjalė nė Kancelarinė e
Rajhut, ku ndodhej dhe Hitleri nė
maj tė vitit 1945

BESYMENSKI, EDHE VETE NJE HEBRE

Familjes ia tregoi sekretin nė ‘91

Besymenski, edhe vetė njė hebre, e zotėronte mė sė miri gjer
manishten dhe drejtoi personalisht hetimet ndaj Feldmarshallit
von Paulus, pasi armata e gjashtė naziste u mund nė portat e Stalingradit
nė vitin 1943. Kur Berlini ra, oficeri i shėrbimeve sekrete
ruse u dėrgua me njė grup specialistėsh pėr tė mbledhur artifakte
nė bunkerin e Hitlerit dhe nė kancelarinė e Rajhut tė Tretė, shkatėrruar
nga bombardimet. Lev Besymenski, pėrveē shumė studimeve
nė fushėn e historisė, ka shkruar dhe njė libėr tė pėrkthyer nė disa
gjuhė, me titull “Stalini dhe Hitleri. Pokeri i diktatorėve”, nė vitin 2002.
Sipas bijės sė tij, Aleksandra Besymenski, babai i saj i kishte mbajtur
ato disqe si suvenire dhe pėr herė tė parė ia kishte treguar familjes
sė vet nė shtėpinė e tyre tė pushimit nė rrethinat e Moskės, nė vitin
1991. Ai, deri sa vdiq, nderohej si profesor dhe lektor i mirėnjohur nė
Akademinė Ushtarake tė Moskės.

TROFETE E LUFTES

Marshalli Zhukov dhe “abuzimi”

Nė fakt kishte ndodhur dhe mė parė: Marshalli Zhukov,
“fitimtari” i betejave tė Stalingradit e Berlinit, gjithashtu
ėshtė dėshmuar se mori me vete, duke pėrvetėsuar si trofe
lufte, 55 kuadro pikturash klasike, shtatė kuti me pjata e objekte
porcelani e floriri me vlerė, nėntė ora tė lara nė ar tė
pastėr dhe 713 ornamente tė tjera tė ngjashme nga kėshtjellat
e Potsdamit. Por, disqet e adhuruesit tė muzikės, Besymenski,
i cili vdiq dy muaj mė parė, nė moshėn 86-vjeēare, siē
shprehet e bija e tij, Aleksandra, nuk mund tė konsiderohen si
zhvatje, pėrvetėsim, grabitje apo fshehje, pasi ai nuk pėrfitoi
kurrė materialisht prej tyre. Gjatė gjithė jetės sė tij, profesori i
vinte shpesh ato disqe pėr t’i dėgjuar nėn shoqėrinė e miqve
tė vet mė tė besuar.

“The Independent”:

Lajm jo i mirė
pėr adhuruesit
e nazizmit
Lajmi pėr gjetjen e kolek
sionit muzikor tė Hitlerit ka
gjetur vend nė shumė media
perėndimore, menjėherė
sapo u bė publik. Kėshtu, britanikja
“The Independent” shkruante
ndėr tė tjera se: tė
afėrmit e njė ish-oficeri rus tė
KGB-sė, qė kishte pasur akses
nė hetimet qė u zhvilluan
nė bunkerin e diktatorit nazist,
Adolf Hitler, nė Berlin, nė vitin
1945, kanė (ri)zbuluar koleksionin
e tij privat, tė papublikuar
mė parė, me disqe muzikore
dhe objekte personale.
Ajo ēka ata kanė gjetur, nuk
tingėllon si muzikė e mirė pėr
veshėt e atyre qė akoma
adhurojnė diskriminuesin mė
tė madh racor nė historinė e
njerėzimit. Pėrpos veprave tė
Vagnerit e tė Bethovenit, aty
janė gjendur edhe pjesė tė kompozitorėve
rusė e atyre hebrenj
– siē dihet, armiqtė mė
tė mėdhenj tė Hitlerit – duke
pėrfshirė emra si Rahmaninov,
Ēajkovski dhe Borodin. Mė tej,
artikulli vijon me fjalėt: Pėrgjatė
12 viteve tė jetės sė Rajhut
tė Tretė gjerman, Hitleri
ndaloi ndjekėsit e adhuruesit
e ideologjisė sė tij qė tė dėgjonin
ndonjė lloj muzike tjetėr,
pėrveē asaj tė popullit e kompozitorėve
gjermanė. Madje
dhe jazz-i u deklasua si
“muzika e moēaleve tė negrove
tė Amerikės” dhe Filarmonia
e Berlinit ishte e ndaluar
tė luante pjesė tė tjera,
pėrveē atyre tė ashtuquajtura
“klasike teutonike”. Atė qė
mbetej, Hitleri e cilėsonte si
“muzikė tė qenieve tė ulėta”.



Shiko profilin e anėtarit http://www.zeriyt.net/


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 18th January 2008, 21:51

DIE MACHT DER DICHTER-PUSHTETI I POETĖVE

Eine Anthologie der deutschen Lyrik
shtypi Shtėpia botuese"DORUNTINA",Pėrktheu Ferdinand Laholli

Njė Antologji e gjuhės gjermane pėrfshirė nga dhjetė poet tė njohur gjermanfolės,ėshtė pėrkthyar nė gjuhėn shqipe ngapoeti dhe pėrkthyesi ynė i njohur Ferdinand Laholli,pėr tė ndėrsjellė njohėjen nė mes dy kulturash-gjermano-shqiptare.Poetėt gjerman nė gjuhėn gjermane kumtojnė diqka tė rėndėsishme nga tė cilat lexuesi ynė do tė njeh mė mirė kulturėn gjermane tė kėtyre poetėve qė janė mendėsia pėrparimtare e kohėsqė po jetojmė.Poet tė njohur gjermanofolės qė jetojnė nė Gjermani,Zvicėrr dhe Austri,por qė flasin gjermanishten:Mnfred Ach,Rose Ausländer,Betti Fichtl,Erich Fried,Heinrich Heine,Fred Kurer,Gerhard Ruiss,Rosemarie Schulak,Wolfgang Windhausen,Peter Paul Wiplinger.Edhe pse e pėrkthyar nė dy gjuhė,poezia ka ruajtur tė njejtin timbėr,nga se z.Laholli ėshtė pėrkthyes i njohur me eksperiencė pėr pėrkthim dhe pėrshtatje.Mundėsisht po na premtoj koha,ne do tė sjellim kėtu disa poezi tė tyre nė gjuhėn gjermane dhe shqipe.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 18th January 2008, 21:56

MANFRED ACH

DEIN UND MEIN
Die Tür zur Einsamkeit
steht weit offen

Aber es genügt
eine Berührung deiner Fingerspitzen,
um sie zu schließen,

und ich bin Dein Gefangener
in Meinem Glück.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 18th January 2008, 21:59

Manfred Ach

YTI DHE IMI
Dera e vetmisė
dykanatash hapur
Por mjafton
prekja e majėgishtave tu,
pėr ta mbyllur atė,

ku pastaj jam robi yt
nė lumturinė Time.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 19th January 2008, 13:21

ROSE AUSLÄNDER

HEIMAT

Du schwimmst
auf dem Meer
der Unendlichkeit

Glückt es dir
eine Küste zu erreichen
wird ein Stückchen Erde
deine Heimat.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 19th January 2008, 13:23

Vendlindja
Ti noton
nė det
pafundėsie.

Nėse tė ecėn
tė dalėsh nė breg
njė grusht dheu
tė bėhet vendlindje.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 22nd January 2008, 22:01

ERICH FRIED

HERRSCHAFTSFREIHEIT

Zu sagen
"Hier
herrschtFreiheit"
ist immer
ein Irrtum
oder auch
eine Lüge:

Freiheit
herrscht nicht.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 22nd January 2008, 22:05

LIRI SUNDIMI
Tė thuash
"Kėtu
sundon liria"
ėshtė gjėthsesi
gabim
apo thjesht
gėnjeshtėr:
liria nuk sundon.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 22nd January 2008, 22:12

HEIRICH HEINE
HAST DU DIE LIPPEN MIR

Hast du die Lippen mir wundgeküsst,
So küsse sie weider heil,
Und wenn du bis Abend nicht fertig bist,
So hat es auch keine Eil.

Du hast ja noch die ganze Nacht,
Du Herzallerliebste mein!
Mann kann in solch einer ganze Nacht
Viel küssen und selig sein.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 22nd January 2008, 22:16

Mi PUTHE BUZĖT
Mi puthe buzėt gjer nė dhembje,
Tani duhen shėruar,
PO s“mķ shėrove gjer nė mbrėmje,
Tamarrim dhe mė shtruar.

Pėrpara ke natėn e tėrė,
E miraime ti!
Ajo ēka mbetet pėr tu bėrė
Ėshtė puthja mbushur shpirtėsi.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 24th January 2008, 13:30

FRED KURER
WOLLEN
Ich will sterben wenn wichtige dinge geschehen
ich will nie vergessen -und niezu den vergessenen gehören
auch nicht bei denen die immer alles vergessen
ich will gemeinsam vergessen mit allen die vergessen
auf dem gehsteig ihres lebens
ich will nie mehr spazieren gehen
ich hasse alles schiessen
ich hasse alles erschossenwerden.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 24th January 2008, 13:35

DĖSHIRĖ
Jam gati tė vdes nėse ndodhin gjėra tė rėndėsishme
tė harroj nuk dua-as tė jem pjesė e tė harruarve
dhe as e tyre
qė trotuarit tė jetės
harrojnė ngaherė
pėr shetitje s“jam aspak i dėshiruar
unė e urrej tė shtėnit mbi tė tjerė
e urrej tė qenunit i pushkės.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 25th January 2008, 14:37

GERHARD RUISS
GRUNDPROBLEM

ginge esnur um mich
ginge es nur um dich
ginge es nur um dich und mich
aber es geht um sex
gehört allen.



Shiko profilin e anėtarit


avatar
Anėtar i vlerėsuar
Anėtar i vlerėsuar

Posted prej 25th January 2008, 14:39

PROBLEM THEMELOR
tė qe veq pėr mua
tė qe veq pėr ty
tė qe veq pėr ty dhe mua
por ėshtė fjala pėr seks
dhe ai
u takon tė gjithėve.



Shiko profilin e anėtarit


#15

Sponsored content


Posted





Mesazh (Faqja 1 e 1)

Drejtat e ktij Forumit:
Ju nuk mund ti pėrgjigjeni temave tė kėtij forumi