10 fakte që nuk i keni ditur për Luftën e Dytë Botërore


Lufta e Dytë Botërore, e cila konsiderohet si lufta e përgjakshme në historinë, konsiderohet të ketë marrë 70 milionë jetë njerëzish. Ndonëse kanë kaluar 71 vjet nga përfundimi i Luftë së Dytë Botërore në Evropë, vazhdojnë të dalin në shesh fakte të reja nga kjo luftë e cila zgjati gjashtë vjet.
1 – Franca kishte më shumë tanke, armë dhe njerëz se sa Gjermania në vitin 1940

Është supozuar gjithmonë se gjatë Luftës së Dytë Botërore gjermanët kryesonin në rrugën e tyre për fitore, me një ushtri shumë moderne dhe të mekanizuar dhe Forcat Ajrore që ishte superiore ndaj çdo aleati në 1940. Realiteti ishte krejt ndryshe. Më 10 maj 1940, kur gjermanët sulmuan, vetëm 16 nga 135 divizionet e tyre ishin të mekanizuar. Pjesa tjetër përbëhej nga kuaj dhe qerre ose këmbësorë. Vetëm Franca kishte 117 divizione. Franca gjithashtu kishte armë më shumë: Gjermania kishte 7,378 copë artilerie ndërsa Franca 10.700. Gjermanët mund të grumbullonin 2,439 tanke, ndërsa francezët kishin 3,254, shumica e të cilave ishin më të mëdha, më mirë dhe të blinduara se panzerat gjermane.

2 – Prioriteti për fuqinë punëtore në Mbretërinë e Bashkuar ishte i habitshëm

Britania kishte vendosur që para se të fillonte lufta se do të vinin fuqinë e ajrit dhe atë detare në qendër të aftësive të saj luftarake, dhe këtë e bëri të mundur vetëm pas rënies së Francës. Megjithatë deri në pranverën e vitit 1944, prioritet për fuqi punëtore në Mbretërinë e Bashkuar nuk ishte marina, apo ushtria, por Ministria e Prodhimit të Avionëve. Në luftë, Britania hyri e vetme e përbërë nga 132,500 avionë, një arritje tronditëse – sidomos kur merret parasysh se Komanda e Luftëtarëve në betejën e Britanisë nuk kishte më shumë se 750 luftëtarë.

3 – Humbjet tregtare të Aleancës ishin vetëm 1%

Humbjet e anijeve tregtare të Aleatëve në Luftën e Dytë Botërore në Atlantikun e Veriut, Arktik ishin vetëm 1.48%. Në përgjithësi, ka pasur 323,090 lundrime individuale, nga të cilat 4786 ishin mbytur. Nga këto, 2.562 ishin britanike, por mesatarisht, ka pasur rreth 2.000 anije britanike me vela rreth botës në çdo ditë. Autokolona, për pjesën më të madhe të kohës, ishin mjaft të sigurt, edhe pse disa vuajtën tmerrësisht.

4 – Britania përfitonte racionin më të pakët ushqimor në Europë

Franca dhe Britania filluan luftën pa racionim dhe, ndërsa ajo u prezantua në mënyrë modeste në Britani në janar të vitit 1940, Franca ende kishte rezistuar deri në kohën që ata u mposhtën në qershor të vitit 1940. Gjermania, nga ana tjetër, prezantoi racionimin para luftës dhe luftuan për të ushqyer forcat e saj të armatosura dhe popullatën. Kërkesa e vendit për ushqim nga territoret e pushtuara çoi në një depresion të urisë për shumë njerëz, duke përfshirë edhe urbanët francezë. Britanikët kurrë nuk përfunduar të uritur, edhe pse një numër të ushqimeve ishin me racion. Sigurisht, nga 1945, Britania e kishte shumë të lehtë në krahasim me pjesën tjetër të Evropës

5 – Japonezët kishin raketa kamikaze

Nuk ishin vetëm gjermanët të cilët përdorën avionët raketa në Luftën e Dytë Botërore. Pas fitoreve të tyre fillestare, japonezët luftuan për të mbajtur ritmin me teknologjinë amerikane dhe britanike, por ata prodhuan një raketë anti-anijesh, e cila është përdorur në fund të luftës si një armë kamikaze. Ajo duhej të shoqërohej nga një avion “nënë” për të përfshirë brenda rrezes, pastaj sapo lëshohej do të kalonte në drejtim të objektivit – zakonisht një anije. Arrinte një shpejtësi deri në 600 mph. Falë këtyre raketave arritën të mbysin tri anije të aleatëve. Kjo ishte më shumë një përpjekje dhe sakrificë se sa u arrit ajo që kërkohej.

6 – Marshalli Alexander ishte komandanti më me përvojë në fushëbetejë

Marshalli Alexander ishte i njohur për çdo britanik në vend deri në fund të luftës, por ai është më pak i njohur sot. Ai kishte një karrierë të jashtëzakonshme, dhe ishte i vetmi prefekt i luftës për të udhëhequr trupat e vijës së parë në çdo gradë. Pas ngjitjes në detyrë në Luftën e Parë Botërore, ai e udhëhoqi Brigadën Noëshera në kufirin veriperëndimor në vitin 1930, Divizioni i parë në Francë në vitin 1940, dhe forcat britanike në Birmani në vitin 1942. Ai urdhëroi Forcat e Lindjes së Mesme dhe dy grupe të ushtrisë në linjën e parë duke u bërë kështu Komandant Suprem i Aleancës në Mesdhe. Ai gjithashtu udhëhoqi trupat gjermane në Letoni në 1919-20 gjatë luftës kundër Rusisë.

7 – Ka pasur një ndryshim midis avionëve luftarakë gjermanë dhe atyre të aleatëve

Gjermanët kanë pasur një qasje krejtësisht të ndryshme ndaj avionëve të tyre. Jo vetëm që ishin pilotët që pritesh të fluturonin në operacione më të gjata pa pushim, ata gjithashtu përmirësuan në mënyrë aktive të shtënat e tyre kryesore për të marrë rezultate më pozitive. Në Frontin Lindor ata dolën kundër avionëve të armatosur rëndë dhe të trajnuar të Sovjetikëve. Bibi Hartmann ishte një nga pilotët kryesorë të të gjitha kohërave me 352 vrasje.

8 – Avioni i munguar luftarak Luftvaffe

Në të njëjtën kohë ndërsa Messerschmitt po ndërtonte avionin Bf109, firma rivale Heinkel gjithashtu kishte vënë përpara një luftëtar të ri monoplan i gjithi metalik, He112. Prototipet e para të secilit krahasoheshin në aspektin e shpejtësisë dhe shkallës së ngjitjes me dy avionë të tipit Me109E. He112E kishte shpejtësi prej më shumë se 350mph. He112 do të kishte qenë partner ideal për Me109 . Megjithatë, duke qenë se Willy Messerschmitt ishte njeri partie dhe Göring kishte një simpati të veçantë (dhe irracionale) për Me110, Heinkel kishte një lidhje gjaku hebreje – ky avion u hoq nga përdorimi.

9 – Xhaketat amerikane Parson kishin si qëllim rehatinë e ushtarëve

Xhaketa standarde dhe më gjerësisht e përdorur e ushtrisë amerikane ishte M41, ose ndryshe e quajtur Xhaketa Parson. Ajo u prezantua në vitin 1941 nga divizioni i 5 amerikan gjatë strëvitjeve në Perëndim dhe Alaskë. Dizajni ishte i bazuar në xhaketat civile të paraluftës. Pjesën më të madhe të të rekrutuarve të rinj, ushtria amerikane i vishte me këtë xhaketë. Ajo ishte një xhaketë e thjeshtë, dhe e ngrohtë, dhe ishte stiluar në konsultim me stafin e revistës së modës Esquire.

10 – Transporti me motor i Gjermanisë ishte minimal

Propaganda gjermane e kohës së luftës që Rajhu i Tretë kishte një ushtri shumë të mekanizuar dhe moderne ende besohet gjerësisht, por në të vërtetë, në vitin 1939, Gjermania ishte një nga shoqëritë me më pak automobila në botën perëndimore, pavarësisht nga fitoret në Grand Prix të Mercedes.

Me shpërthimin e luftës, në Gjermani kishte një automjet për çdo 57 persona. Në Britani, kjo shifër ishte 14, në Francë ajo ishte tetë, dhe në SHBA ka qenë 4. Kjo do të thotë që ushtria gjermane ishte kryesisht e varur nga hekurudhat, kuajt dhe karrocat. Më e rëndësishmja, këto numra relativisht të ulëta të automjeteve do të thotë se ka pasur më pak fabrika, pak punëtorë./History Extra/Tirana Observer/