"Atje ne Pashtrikun heroik
atje u derdh gjaku i shqiptarit t'dlirë
atje ra deshmori Avdi Xhaqku
atje mbet një Ilir.

Deshmori I kombit Avdi Xhaqku

Shkruan :Ramadan Selim Latifaj


Më 1 Qershor u bënë 6 vite prej ditës kur, në Luftën e Madhe kundër forcave policore e ushtarake serbe, në Pashtrikun Legjendar, ra heroikisht Deshmori Avdi Xhaqku, ushtar i Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës. Mbarë botës, edhe një herë, i tregoi se çfarë çmimi mund të paguajë populli shqiptar për liri e pavarësi, jo, tha Avdiu para se të niset Nga Zvicerra ku qendroj plot 8 vite, bukuritë dhe lirinë që këtu e shijojmë eshtë e huaja, Nenat , baballarët, velezërit e motrat tona në Kosovë duhet të jetojnë si te tjeret te lirë andaj edhe botes ti tregojmë se jemi sterniper te Skenderbeut dhe larg dyerve te mergimit tha Avdi Xhaqku me rastin e regjistrimit te tij vullnetar ne listen e atdhedashesve para se te kthehej ne Kosovë, respektivisht në font lufte ne mbrojtje dhe debim te hordhive çetnike nga toka nënë e Kosovës.
Babai i tij Ibrahim Xhaqku , ndihmoi formimin patriotik të të birit Avdiut, Nga lagjeja Xhaqku ne periferi te Fshatit Hogosht, kryeplaku xhaxha Ibrahimi me vrap binte ne fshat per t’u solidarizuar me demonstratat e tubimet me karakter mbojtes dhe organizativ që zhvilloheshin viteve 86-90 ne fshatrat e Dardanës dhe gjetiu.

Avdi Xhaqku u lind më 10 Janar 1971 ne lagjen Xhaqku te Hogoshtit, rrjedh nga nje familje me tradite bujare dhe liridashese me një gjendje mesatare ekonomike. Ishte fëmiu i TRETË i baba Ibrahimin dhe nënës Zylfije pas vllaut Regjepit e moter Sheribanes, pas Avdiut lindin edhe vajzat Naimja, Sadberja dhe Mejremja. Klasen e parë te shkollës fillore e filloj ne vitin shkollorë 77/78 ne Hogosht, nderkaq shkollen e mesme e filloj ne fitin 85/86 dhe e mbaroj me sukses ne vitin 88/89. Shquhej nder te paret ne organizimet e rinisë se fshatit ne protestat e shumta paqesore qe mbaheshin ne periudhen si gjimnasist I drejtimit Komiko – teknologjik në Hogosht.me qrast shume here ishte I ftuar nga inspektoret e sigurimit te atehershem shteteror ne biseda informative, thjesht per “SUP-in” Avdiu ishte perhere therrë ne sy dhe kurr s’e linin te qete thot e ema e Avdi Xhaqkut Zonja Zylfije.

Kushtet e veshtira ekonomike bene qe Avdiu t’mos vazhdoj studimet megjithekete fteses per ne sherbim ushtarak iu pergjegj ku edhe sherbeu në Pozharevc. Me 17 Mars 1991 Shkoj ne sherbim ushtarak dhe pas 2 muaj sherbim, filloj konflikti ushtarak ne mes Jugosllavise se atehershme dhe Kroacisë me qrast kjo ishte periudha që Dëshmori I Kombit Avdi Xhaqku të paiset me njohuri teorike dhe praktike me Artin e luftes, njeherit ishte kjo edhe njohja direkte e Ushtrisë së ndytë serbosllave nga Avdiu ngase edhe ishte me trup nga ana e ushtrisë barbare por j one mbrojtje te saj plot 6 muaj deri sa dezertoj dhe u kthye ne shtëpi. Pasi qe kerkohej nga regjimi i atehershem per shkak te dezertimit , Avdiu vendosi t’a braktise Kosovën dhe me nje pasaporte te falsifikuar te te vellait Regjepit arrinë në Zvicër me 30 Tetor 1991 ku iu nenshtrua qendrimit si Azilkerkues.

Si dezertor i nje ushtrie qe njihej ne boten e civilizuar si barbare, Avdiut pas nje kohe edhe iu njoh Qendrimi dhe kishte regulluar Statutin e qendrimit në Zvicër. Plot 8 vite qendroj atje, ndihmoj ne shumë lloj ndihmash qe organizoheshin atje ndonese te shumten e rasteve ishte edhe organizator i demonstrative e protestave te nduardurta në Zvicër. Shokë të ngushtë të Avdiut me te cilët aj shoqerohej ishin edhe shoke te nje ideali, nder me te ngushtit qe I thoshte edhe vella edhe shok edhe mik ishte Imer Imeri nga Ferizaj dhe me te cilin bisedonin per halet dhe bremgat sit ë gjejnë shtigjet per te qendruar ne Zvicër brenga keto te cilat pasi I rregulluan dokumentacionet e qendrimit u linden detyra dhe obligime te tjera per atdheun me qrasst ndrruan levizjet dhe aktivitetin dhe teme e tyre ishte bëre edhe refren I tyre ditet e veshtira qe po perjetonte populli shqiptar ne Kosovë dhe me te njejtin bejne organizime natyrash te ndryshme . Te dytë Avdiu dhe Imer Imeri pikerisht ne vitin 1997 në Bazell te Zvicres rane ne kontakt edhe me shume veprimtar te çeshtjes komtare .

Megjithekete situata ne Kosove ishte keqesuar dhe s’pritej permiresimi I gjendjes, Avdiu fare s’ndihej I qete dhe perfundimisht filloj edhe pergaditja e tij me shume shoke si Imer Imerin dhe bashkvendasin e tij nga Shipashnica Jeton Hajrullah Dermakun duke motivuar e ndikuar edhe tek te tjeret se s’ka zgjidhje tjeter pos t’i lem bukurite e Zvicrres e t’kapim pushken dhe të versulemi drejt tokes se Kosoves per ta larguar qizmen fashiste te Shkaut pergjithmon nga Tokat tona.

Pas shpalljes se mobilizimit nga Shtabi i UCK, lajm ky qe Avdi Xhaqku haptas e kishte shprehur se “a ka me nder e me gezim se te jemi bijë shqiptarë me amblemë te UCK-es”, dhe fteses vullnetare pa ngurim iu pergjegj deshmori bashke me shume shoke me te cilet kishin pas nje jete te gjate 8 vjeqare ne shtetin Zviceran. Fteses me besa - besë iu pergjigjen ne Bazell te Zvicres duke I lidhur duart vllazerore te besatimit me Imer imerin, Jeton Hajrullah Dermakun, Sami Zeken nga Vitia, Fadil Qerimin nga Xhylekreshta, dhe Mentor Rama nga Ceroviku i klinës. Kështu e filloi rrefimin Komandanti i Kompanisë se II-të dhe i Brigades se PARË Halil Ramadani-Tigri nga fsh Lloshkobar I Ferizajit, I cili ne lufte ishte edhe front- komandant I batalionit .

Atje ne Pashtrikun heroik
U derdh gjaku I shqiptarit t'dlirë
Atje ra Avdi Xhaqku
Atje mbet nje Ilir.


Me 1 Maj ishte caktuar dita e nisjes nga Arau-ja e Zvicres, ne disponim ishin 2 autobusë, bashkeluftetaret e Avdiut na rrefejn per udhetimin nga Zvicrra deri ne Itali, per Atmosferen e gezimin qe mbreteronte gjate udhetimit per ne Bari te Italisë e me pastaj me trajekt per ne Shqiperi. Me 2 Maj arritem ne Durres, per te vazhduar rrugen per ne Feken qe ishtre edhe qender stervitore, bem stervitje taktike e strategjike me armatim te te gjitha kalibrave dhe stervitjet vazhduan plot 20 ditë rrefen Komandanti Imer Imeri njeherit edhe shoku me i ngusht i Avdiut.

Na thot se Avdiu sikur enderronte per te qene ne vije te pare te frontit dhe çdo dite na thoshte se s’duhet te presim me teper ngase toka po digjet , babalaret, nenat e motrat tona po debohen, vriten, masakrohen e çka jo tjeter, erdhi edhe dita pikerisht me 25 maj 1999 nga Fekeni jemi nisur per te arritur fillimisht ne Elshan-fshat ne Shqiperi, pastaj në Krume ku edhe ishte depoja kryesore per armatim.

I kaluam afer 12 ore udhetim ne kemb dhe ishim afruar ne vije te frontit, fillimisht Avdi Xhaqku ishte reshtuar ne Brigaden e Pare qe quhej „Syri i Shqiponjes“ qe numeronnte 1.780 Ushtarë dhe se ciles i printe Komandanti Bilall Syla nga Medvegja. Kompanine e II-të e komandonte Halil Ramadani dhe shtrihej nga Maja e Pashtrikut deri te Drimi i Bardhe .

Ne Togun e Pare qe e komandonte Imer Imeri, me mitraloz kishte shenjetarin i cili shquhej per ta qelluar cakun e armikut, ishte Deshmori Avdi Xhaqku i cili qendronte i pozicionuar ne maje te Pashtrikut.

Me 28 Maj 1999 ne ora 4 te mengjesit ishte atmosfere lufte, , ne qdo kend e pellemb vinte arome lufte, komandantet po i ndanin detyrat, urdheronin pozicionimin neper istikame dhe per te pritur urdherat per te hapur zjare mbi hordhite qetniko-partizane.

Ushtria shqiptare, rrefen Komandanti Bilall Syla ishte plote rregull e disiplinë, zhvillloohej lufte ne afersi deri ne 5 0 m sa qe edhe shpesh na hynin ne lidhje gjate telefonatave edhe armiqet . Avdiu kishte nje pergaditje te veçant per lufte , kishte nje vizion te qarte dhe ishte Trim qe me te s’duhej folur shume ngase ishte edhe me nje pervoje te mehershme te luftes ne Kroaci dhe detyrat i krynte me perpikeri, vriste armiqet pa meshirëpor shume here ngritej ne kembe sikur nuk ngopej me viktimat qe sillte nga Mitralozi i tij.

Ishte 1 qershori i vitit 1999, oret e pasdites, intensiteti i luftes sa vinte e shtohej, tani me ushtaret e UCK dalloheshin si me te shtena njeherit edhe me kontaktet mes bashkeluftetareve dhe gjuha e komunikimit dhe mbrojtjes se njeri tjetrit ishte per t’u cmuar.
Rrefimin e vazhdon Imer Imeri Komandanti i Togut te pare me qrast na tha:, kaloja nga pika ne piken tjeter ku ishim te pozicionuar, arrita edhe ne pikeqendrimin e Avdiut, me shikoj aq embel dhe sikur me tha se sdo te bisedojme kurr me per hallet dhe dertet e nenes Kosove ngase ate po e shohim te lire qe tani dhe ishte shikimi i tij i fundit qe e mbaj me mall, respekt dhe plot krenari per vellaun dhe bashkeluftetarin tim Avdi Ibrahim Xhaqkun nga Hogoshti.Posa u largova pakes, Avdiu u zgjua serish ne kembe dhe bashke me te shtenat e mitralozit edhe me ze te larte leshonte fjalet:
„Kosova ime e dashur djepi i shqiptarisë, nena ime e dashur shume ke vuajtur nga ky armik barbar, o toke e ime e dashur si po e perballon kete zjarr, ket tmerr, por mos gjemo se ke djem trima qe njehere e p ergjithmone do ta largojne e vrasin kete ushtri te ndyte barbare“,

Papritur, nje Snajperist i ushtrise se armiku kishte verejtur te shtenat e migralozit te Avdiut dhe e ka vene ne shenjester per ta shuar jeten e deshmorit Avdi Xhaqku , u qellua ne anen e majtë ne gjoks dhe ra per toke , Tokë qe e deshi me shume se vete jeten e tij.


Ishte ora 17.30 e dates 1 qershor 1999 kur trimi i madh i Hogoshtit te Dardanes ujiti me gjak te tij malet e Pashtrikut, token e Kosoves , gjaku i tij pikoj ne token qe e deshi te lirë, gjaku i Avdi Xhaqkut Hero i kombit qe ra per te mos vdekur kurr dhe me nje rrespekt sot mbajne kujtimet e gjata shoket dhe bashkeluftetaret e Avdiut te cilët me rastin e festave thuajse jane keta te vetmit te cilet na e hapin deren e oborrit e te shtepisë tha nena Zylfije, e kur dikush me vie ne konak dhe qe me rrefen diq per djalin tim Avdiun, dhimbjet i kam me te vogla ngase Avdiu shton nena Zylfije:
„ ishte i imi por qe ne fund pas ardhjes se tij ne Kosovë ka deshmuar se Kosoven e ka dashur me shume se mua, me shume se babain e motrat, andaj si te mos jam krenare per nje birë qe e linda dhe e rrita e qe sot shifet se pushka e djalit tim dhe e atyre mijera deshmoreve te Kosoves na e solli nje liri qe kurr se patem me parë“. „Jam krenar qe e pata shton Babai Ibrahimi „ndonese ne dhomen ku ndejtem se bashku mbreme edhe une ndihesha se Avdiu eshte aty me ne ngase Simbolet te cilat na thethonin ne dhome me ngjyra plot dashuri dhe atdhedashuri , ato shume fotografi qe i shikuam ne familjen- konakun e baba Ibrahimit ishin nje rrefim qe tane jeten me bene te shkruaj per deshmoret e kombitandaj s’ishte i rastit as emertimi i emisionit ne fjale se „deshmoret vertete nuk vdesin kurr“.

Varimi i Deshmorit Avdi Xhaqku u ba ne maje te Pashtrikut me 2 qershor e me vonë edhe ne menyre solemne behet rivarrimi ne varezat e deshmoreve ne Dardanë.
Ishte shtategjat, i shkathet dhe shume i emocionuar me nje vullnet te papershkruar qe ta shoh Kosoven e lire, ishte tolerant I afert me shoke e bashkeluftetarë, na tha e motra e deshmorit Sadberja, reshtere e TMK ne kazarmen e Gjilanit, e cila eshte edhe burimi i vetem i te ardhurave financiare ne familjen e desdhmorit sot. Vllau i deshmorit Rexhepi eshte i papunë por s’brengoset shumë ngase shton aj mjafton ta e gezojme lirine qe amaneti i vllaut tim dhe i te gjithe deshmoreve te shkoj ne vend, nderkaq Motrat e deshmorit Sheribanja, Naimja, Sadberja dhe e tere falimija e Deshmorit Avdi Xhaqku pershendeten Emisionin qe po mbaja ne valet 101.1 te Radios Premiera ne Dardane„deshmoret nuk vdesin kurr“ dhe biseden qe e zhvilluam ne konakun e tyre ne lagjen XHAQKU te Hogoshtit mbrem(17 nentor 2005) ishte edhe deshmia e tyre se sikur iu duk se Avdiu ishte aty me ne. Sot Emrin e Avdi Xhaqkut e mban nje rruge ne Dardanë pertej ures qe lidhe lagjen „malesia“ me qytetin dhe njeherit ne lapidar te fshatit qendron se bashku me bashkevendasin e tij Deshmorin Isa Kastrati .

Per fund ne emer te Familjes se deshmorit Avdi Xhaqku i pershendes te gjitha familjet e deshmoreve dhe me deshire që t’njiheni edhe me deshmoret per te cilet ne kete ane s’behet asgje, mos t’i harrojme ditet e veshtira nga te cilat si finalizim i nje lufte shume te drejte te UCK , Kosova po frymon me lire se kurr me parë andaj ,
Lavdi deshmorit te kombit Avdi Ibrahim Xhaqku nga Hogoshti i Dardanës.

------------------------------------------------------------------------------------------------
Kerkojmë foto te deshmorit Avdi Xhaqku prandaj e falemnderojme ate qe na e desrgon ne forumin tonë perzemersisht

stafi i forumit
atdheuyne